Λένα Δανάη Σαμαρά! “Στο 1% πιθανότητες λόγω…λάθους έπεσε η άτυχη κόρη του Αντώνη Σαμαρά και της Γεωργίας Κρητικού” Η επιληψία είναι μία από τις πιο συχνές νευρολογικές παθήσεις, η οποία μπορεί να ελεγχθεί σε μεγάλο ποσοστό αν διαγνωστεί και αντιμετωπιστεί σωστά. Με αφορμή τον ξαφνικό θάνατο της 34χρονης Λένας Σαμαρά, κόρης του πρώην πρωθυπουργού Αντώνη Σαμαρά, που υπέστη επιληπτική κρίση και λίγες ώρες αργότερα κατέληξε από ανακοπή, ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας εξηγεί τι είναι η επιληψία, πώς εκδηλώνεται και ποιες είναι οι επικίνδυνες επιπλοκές της.
Τι υποστηρίζει ο καθηγητής Παναγιώτης Βλαχογιαννόπουλος, καθηγητής στην Ιατρική Σχολή του ΕΚΠΑ.
«Αποτελεί αλγεινή εντύπωση το γεγονός ότι μια νέα κοπέλα με επιληψία έκανε βόλτες από το ένα τριτοβάθμιο νοσοκομείο στο άλλο, με το αιτιολογικό ότι δεν υπήρχε στο πρώτο νευρολόγος», γράφει σε ανάρτησή του στο Facebook ο Παναγιώτης Βλαχογιαννόπουλος καθηγητής Παθολογίας-Ανοσολογίας στην Ιατρική Σχολή του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών (ΕΚΠΑ), σχολιάζοντας, σύμφωνα με όσα έχουν διαρρεύσει στην ειδησιογραφία όπως υπογραμμίζει, τον ξαφνικό θάνατο της Λένας Σαμαρά το βράδυ της Πέμπτης.
Ωστόσο, λίγο αργότερα, ο υπουργός Υγείας Άδωνις Γεωργιάδης διέψευσε κατηγορηματικά τα δημοσιεύματα που ανέφεραν ότι δεν υπήρχε νευρολόγος στο «Σισμανόγλειο» Νοσοκομείο και μάλιστα ανέφερε ότι την εξέτασε και αυτός ήταν που «έκρινε ότι χρειάζεται περαιτέρω έλεγχος και ζήτησε τη μεταφορά της στην Νευρολογική Κλινική του “Ευαγγελισμού”».
Ωστόσο, ο καθηγητής και διευθυντής κλινικής στο «Λαϊκό» Νοσοκομείο, αναφέρει ότι «το περιστατικό επιληψίας, ακόμη και αν είναι status epilepticus (δηλαδή συνεχής επιληψία) αντιμετωπίζεται από παθολόγους και αναισθησιολόγους και σταθεροποιείται πρώτα. Ο νευρολόγος έρχεται αργότερα ή το περιστατικό μετακινείται με ασφάλεια προς νευρολογικό περαιτέρω έλεγχο», ξεκαθαρίζοντας ότι εάν ισχύει ότι η κόρη του Αντώνη Σαμαρά μεταφέρθηκε -με οποιουδήποτε εντολή- κατά τη φάση επιληπτικής κρίσης στο Νοσοκομείο «Σισμανόγλειο» και επειδή δεν υπήρχε νευρολόγος, την διακόμισαν στον «Ευαγγελισμό», ήταν ένα μεγάλο λάθος.
Μάλιστα, όπως όλα δείχνουν, για την όλη διαδικασία είχε άμεση ενημέρωση, πιθανότατα μετά από τηλεφώνημα του Αντώνη Σαμαρά και ο υπουργός Υγείας Άδωνις Γεωργιάδης, ο οποίος σε σημερινή ανάρτησή του στο «Χ», αναφέρει ότι «Έχοντας ζήσει όλη την αγωνία για την Λένα από την αρχή χθες, πραγματικά δεν ξέρω τί να πω […]».
Ο καθηγητής σημειώνει επίσης ότι «σε περιπτώσεις σοβαρών κρίσεων επιληψίας υπάρχει 1% πιθανότητα μη-αναμενόμενου θανάτου κατά την επιληψία (sudden unexpected death in epilepsy-SUDEP), που συνήθως αποδίδεται σε καρδιακά ή αναπνευστικά αίτια».
Συνεχίζοντας, εξηγεί ότι πριν αποδεχτούμε όμως αυτό το αίτιο θανάτου κατά την επιληψία πρέπει να δούμε αν έχουμε κάνει ό,τι έπρεπε προηγουμένως.
Σταθεροποιούμε λοιπόν, γράφει ο κ. Βλαχογιαννόπουλος, τον άρρωστο ως προς την αναπνοή και την κυκλοφορία και εν ανάγκη διασωλήνωντας τον, και στη συνέχεια αναζητούμε τα αίτια της επιληψίας.
Στο 50% των περιπτώσεων δεν βρίσκεται αίτιο. Στο υπόλοιπο 50% τα αίτια επιληψίας έχουν ως ακολούθως:
Γενετικές αιτιες(εμφάνιση σε οικογένειες, σε παιδική ή εφηβική ηλικία)
τραύμα εγκεφάλου σε προγενέστερο χρόνο ή τώρα
όγκοι εγκεφάλου
αγγειακά εγκεφαλικά επεισόδια
λοιμώξεις (πχ μηνιγγίτιδα, HIV, ιογενής εγκεφαλίτιδα, κλπ)
βλάβη εγκεφάλου πριν τη γέννηση
αναπτυξιακά προβλήματα εγκεφάλου (πχ αυτισμός, νόσος διάσπασης προσοχής)
διάφορα άλλα νοσήματα, όπως τερατωμα ωοθήκης (αναπτύσσονται αυτοαντισώματα κατά εγκεφαλικού ιστού), σύνδρομο αντιφωσφολιπιδιων (ανάπτυξη θρομβώσεων εγκεφαλικών αγγείων)», υπογραμμίζει ο καθηγητής.
Ολόκληρη η ανάρτηση του καθηγητή Παναγιώτη Βλαχογιαννόπουλου για το περιστατικό με τη Λένα Σαμαρά
«ΛΙΓΕΣ ΣΚΕΨΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΠΩΛΕΙΑ ΤΗΣ ΛΕΝΑΣ ΣΑΜΑΡΑ
Όλοι είμαστε σήμερα δίπλα στην οικογένεια του κ. Αντώνη Σαμαρά σε ένδειξη πένθους και συμπαράστασης για την τραγική του απώλεια. Ο πατέρας μου έχει χάσει κόρη και ξέρω καλά ότι δεν συνήλθε ποτέ. Μόνο η αννοια των γηρατειών τον έκανε να ξεχάσει.
Θέλω όμως να συζητήσω ως γιατρός το περιστατικό με βάση την ειδησεογραφία που μου είναι γνωστή. Αποτελεί αλγεινή εντύπωση το γεγονός ότι μια νέα κοπέλα με επιληψία έκανε βόλτες από το ένα τριτοβάθμιο νοσοκομείο στο άλλο με το αιτιολογικό ότι δεν υπήρχε στο πρώτο νευρολόγος. Η αλήθεια είναι ότι το περιστατικό επιληψίας, ακόμη και αν είναι status epilepticus (δηλαδή συνεχής επιληψία) αντιμετωπίζεται από παθολόγους και αναισθησιολόγους και σταθεροποιείται πρώτα.
Ο νευρολόγος έρχεται αργότερα , ή το περιστατικό μετακινείται με ασφάλεια προς νευρολογικό περαιτέρω έλεγχο.Δεν θέλω να δικαιολογήσω την αποψίλωση των δημόσιων νοσοκομείων από προσωπικό. Το ΕΣΥ έχει τεράστια προβλήματα και έλλειψη βασικών ιατρικών ειδικοτήτων από τριτοβάθμια νοσοκομεία είναι απαράδεκτη. Εδώ όμως εμείς οι γιατροί πρέπει να μιλήσουμε για το σινάφι μας.
Σε περιπτώσεις σοβαρών κρίσεων επιληψίας υπάρχει 1% πιθανότητα μη-αναμενόμενου θανάτου κατά την επιληψία (sudden unexpected death in epilepsy-SUDEP), που συνήθως αποδίδεται σε καρδιακά ή αναπνευστικά αίτια. Πριν αποδεχτούμε όμως αυτό το αίτιο θανάτου κατά την επιληψία πρέπει να δούμε αν έχουμε κάνει ότι έπρεπε προηγουμένως.
Σταθεροποιούμε λοιπόν τον άρρωστο ως προς την αναπνοή και την κυκλοφορία και εν ανάγκη διασωλήνωντας τον, και στη συνέχεια αναζητούμε τα αίτια της επιληψίας.
Στο 50% των περιπτώσεων δεν βρίσκεται αίτιο. Στο υπόλοιπο 50% τα αίτια επιληψίας έχουν ως ακολούθως:
Γενετικές αιτίες (εμφάνιση σε οικογένειες, σε παιδική ή εφηβική ηλικία)
τραύμα εγκεφάλου σε προγενέστερο χρόνο ή τώρα
όγκοι εγκεφάλου
αγγειακά εγκεφαλικά επεισόδια
λοιμώξεις (πχ μηνιγγίτιδα, HIV, ιογενής εγκεφαλίτιδα, κλπ)
βλάβη εγκεφάλου πριν τη γέννηση
αναπτυξιακά προβλήματα εγκεφάλου (πχ αυτισμός, νόσος διάσπασης προσοχής)
διάφορα άλλα νοσήματα, όπως τερατωμα ωοθήκης (αναπτύσσονται αυτοαντισώματα κατά εγκεφαλικού ιστού), σύνδρομο αντιφωσφολιπιδιων (ανάπτυξη θρομβώσεων εγκεφαλικών αγγείων).
Δεν γνωρίζω και δεν επιτρέπεται να γνωρίζω το ιατρικό ιστορικό της κ. Λένας Σαμαρά. Επί προδιατεθειμενου ατόμου για ανάπτυξη επιληψίας, υπάρχουν παράγοντες που πυροδοτούν σπασμούς. Αυτοί είναι: λήψη αλκοόλ, έντονα φώτα που αναβοσβήνουν, έλλειψη ύπνου, μη-λήψη αντιεπιληπτικών φαρμάκων επί προηγηθέντος σπασμού κλπ.
Αυτό που πρέπει να μείνει σε όλους μας από την απώλεια της Λένας Σαμαρά είναι:
η άφατη θλίψη για την άδικη απώλεια μιας νέας γυναίκας
η ελλιπής εκπαίδευση των γιατρών που έστειλαν βόλτα ένα μη-σταθεροποιημένο περιστατικό από νοσοκομείο σε νοσοκομείο
η αποψίλωση ακόμη και τριτοβάθμιων νοσοκομείων από βασικές ιατρικές ειδικότητες
η εμπιστοσύνη της οικογένειας Σαμαρά στο εθνικό σύστημα υγείας η οποία προδώθηκε τόσο τραγικά».
Τι είναι και πόσο συχνή είναι η επιληψία
Σύμφωνα με τον ΠΟΥ, η επιληψία προσβάλλει τουλάχιστον 50 εκατομμύρια ανθρώπους παγκοσμίως. Πρόκειται για μια διαταραχή της ηλεκτρικής δραστηριότητας του εγκεφάλου, η οποία προκαλεί επιληπτικούς σπασμούς. Οι σπασμοί αυτοί μπορεί να επηρεάζουν ένα μέρος του σώματος (μερική επιληψία) ή ολόκληρο το σώμα (γενικευμένη).
Συνοδεύονται συχνά από συμπτώματα όπως:
Απώλεια συνείδησης ή επίγνωσης
Διαταραχές στις αισθήσεις (όραση, ακοή, γεύση)
Μεταβολές στη διάθεση ή στις νοητικές λειτουργίες
Η πάθηση μπορεί να οδηγήσει και σε σωματικούς τραυματισμούς, όπως μώλωπες ή κατάγματα, ενώ οι πάσχοντες έχουν αυξημένο κίνδυνο εμφάνισης άγχους ή κατάθλιψης.
Ποικιλία στην ένταση και τη συχνότητα
Οι επιληπτικοί σπασμοί διαφέρουν σημαντικά σε διάρκεια και σοβαρότητα, ακόμη και στον ίδιο ασθενή. Μπορεί να εμφανιστούν σπάνια, ακόμη και μία φορά τον χρόνο, ή πολλές φορές την ημέρα. Ένας μεμονωμένος σπασμός δεν σημαίνει απαραίτητα ότι υπάρχει επιληψία – η διάγνωση τίθεται όταν σημειωθούν δύο ή περισσότερα επεισόδια χωρίς προφανή αιτία.
Advertisement
Αίτια και παράγοντες που την πυροδοτούν
Σχεδόν στις μισές περιπτώσεις, η αιτία παραμένει άγνωστη. Στις υπόλοιπες, η επιληψία μπορεί να οφείλεται σε:
Σοβαρό τραυματισμό στο κεφάλι
Εγκεφαλικό επεισόδιο
Λοιμώξεις όπως μηνιγγίτιδα ή εγκεφαλίτιδα
Περιγεννητικές βλάβες
Συγγενείς ανωμαλίες ή γενετικές παθήσεις
Όγκους στον εγκέφαλο
Σύμφωνα με την Cleveland Clinic, παράγοντες όπως έντονο στρες, έλλειψη ύπνου, κατανάλωση ή διακοπή αλκοόλ, ορμονικές αλλαγές, πυρετός, αναβοσβήνοντα φώτα, κακή διατροφή, υπερβολική κούραση, αφυδάτωση, ορισμένα φάρμακα ή η παράλειψη λήψης της θεραπείας μπορούν να προκαλέσουν κρίσεις.
Πότε απαιτείται άμεση ιατρική βοήθεια
Σε ασθενείς με γνωστή επιληψία, απαιτείται επείγουσα μεταφορά στο νοσοκομείο όταν μια κρίση διαρκεί πάνω από 5 λεπτά ή όταν εμφανίζονται πολλαπλοί σπασμοί χωρίς να ανακτάται η συνείδηση ενδιάμεσα.
Ιατρικός έλεγχος είναι απαραίτητος και στην πρώτη εμφάνιση κρίσης.
Επικίνδυνες επιπλοκές
Οι σπασμοί μπορούν να προκαλέσουν σοβαρούς τραυματισμούς και να οδηγήσουν σε δύο απειλητικές για τη ζωή καταστάσεις:
Επιληπτική κατάσταση (status epilepticus): Σπασμοί που διαρκούν 5–30 λεπτά ή εμφανίζονται συνεχόμενα χωρίς ανάκαμψη. Απαιτεί νοσοκομειακή θεραπεία με φάρμακα, οξυγόνο, ενδοφλέβια υγρά και, αν χρειαστεί, τεχνητό κώμα.
Αιφνίδιος ανεξήγητος θάνατος από επιληψία (SUDEP): Σπάνια κατάσταση που αφορά κυρίως νέους και μεσήλικες με μη ελεγχόμενες κρίσεις. Ενδέχεται να σχετίζεται με καρδιακές αρρυθμίες, δυσκολίες στην αναπνοή, εισρόφηση εμέτου ή επηρεασμό κέντρων του εγκεφάλου που ρυθμίζουν την αναπνοή και τον καρδιακό παλμό.
Πρόληψη και μείωση κινδύνου
Υπολογίζεται ότι 1 στους 1.000 ασθενείς με επιληψία πεθαίνει ετησίως από SUDEP. Για τη μείωση του κινδύνου συνιστάται:
Συστηματική λήψη των αντιεπιληπτικών φαρμάκων
Καταγραφή και αποφυγή των παραγόντων που προκαλούν κρίσεις
Υγιεινός τρόπος ζωής
Συνολικά, ο κίνδυνος πρόωρου θανάτου για τους πάσχοντες είναι τριπλάσιος σε σχέση με τον γενικό πληθυσμό.